Sağlık

Osteoporoz ( Kemik Erimesi ) Nedir? Belirtileri Teşhis ve Tedavi Yöntemleri

Kemik Erimesi (osteoporoz) Geçer mi?

Doğru beslenme ve sporla alt edilebilecek hastalıkların başında bir tür kemik hastalığı olan osteoporoz gelir.

Osteoporoz Nedir?

Osteoporoz, kalsiyum kaybı nedeniyle kemik yoğunluğundaki azalmaya, yani kemik erimesi hastalığına verilen addır. Kemik dokusundaki yoğunluk kaybı aynı zamanda yaşlılığın da doğal belirtileri arasındadır. Burada önemli olan, osteoporozun hangi boyutlarda gerçekleştiği, yani derecesidir. İlerlemiş bir osteoporoz vakasında kemikler, vücudun ağırlığını taşıyamayıp çatlayacak kadar güçsüzleşebilir.
Osteoporozun her türü, diyet ve sporla kontrol altına alınamaz. Osteoporoz türünü, bu hastalığa yakalanma şekline göre ayırt edebiliriz. Değişik hastalıklardan kaynaklanan kemik erimesi vakaları vardır.

Önlem Alınabilecek Kemik Erimesi Türleri Hangileridir?

Bizim, önlem alınabileceğini söylediğimiz kemik erimesi türü, menopoz dönemine girmiş olan kadınlarda görülmektedir. Menopozla birlikte, kalsiyumun vücuttan atılmasını engelleyen östrojen hormonu düzeylerinde düşüş görülür. Böylece gerekli kalsiyumda yoksun kalan kemiklerde erime baş gösterir.
Erkeklerin kemik yoğunluğu, kadınlarınkinden ortalama %30 daha fazladır. Erkekler kemik erimesi hastalığına kadınlardan daha geç yaşlarda yakalanırlar. Diğer bir deyişle, kemik erimesi olasılığı kadınlar için daha büyük bir tehdit oluşturur. Bu tehdit, özellikle yaşlı kadınlarda ciddi boyutlara ulaşmaktadır.

kemik erimesi

Kadınlarda osteoporozun en sık görüldüğü dönem, menopoz dönemini izleyen ilk birkaç yıldır. Bu yıllar vücutta kalsiyumun en çok kaybedildiği yıllardır.
Bunun temel nedeni, menopoza giren bir kadının, adet gören bir kadın kadar östrojen üretememesidir. Daha sonraki yıllar, kemik yoğunluğundaki azalma daha düşük oranlarda devam eder. Sonuçta, 40 ile 80 yaşlan arasında kadınlarda kemik yoğunluğu yarı yarıya varan oranlarda düşüş gösterebilir.

Görülüyor ki, osteoporoza neden olan en önemli faktör, kalsiyum eksikliğidir. Öncelikle, kemiklerimizin yaşayan dokular olduklarını belirtelim. Kalsiyum, her gün kemiklerimize eklenir veya kemiklerimizden kaybedilir. Vücuda giren kalsiyum kaybedilenden daha az ise kemiklerimizde zayıflama başlar ve giderek kemik yoğunluğu azalır.

Kemik Erimesi Riskini Arttıran Etkenler Nelerdir?

  • Aile Yapısı: Kişinin ailesindeki yaşlılarda sık rastlanması, riskin artması anlamına gelmektedir.
  • Vücut Yapısı: Vücut yapısı küçüldükçe, risk artmaktadır.
  • Hamilelik: Hamile kalmamış kadınların riski fazladır.
  • Sigara: Riski artırır.
  • Alkol: Riski artırır.
  • Kortizon: Riski artırır.
  • Cinsiyet: Kadınlarda şiddetli osteoporoz oluşma riski erkeklerden ON KAT fazladır.
  • Menopoz: Menopoz dönemine erken giren ve menopoz olmadan önce yumurtalıkları alınan kadınların riskleri daha fazladır.
  • Anti-Konvülzan: Riski artırır.
  • Antiasit ilaçlar: İçlerinde alüminyum bulunanlar riski artırır.
  • Hastalık: Hyperparathyroidism, hyperthyroidism, şeker hastalığı, karaciğer hastalıkları ve sindirim sistemi hastalıkları gibi kalsiyum emilmesini engelleyen hastalıklar.
Osteoporoz
Osteoporoz

Kemik yoğunluğunun azalması sağlığımızı nasıl etkiler?

Kemik yoğunluğunun azalması kemiklerin kolayca zedelenmesine ve kırılmasına neden olur. Osteoporozun ciddi boyutlara varması durumunda, boy kısalır, bel ağrıları çoğalır ve omurgada bulunan kemiklerde kırılma ve çatlama olabilir. Öksürme ya da kaldırımdan inme gibi son derece basit ve günlük yaşamda sık sık yapılan hareketler bile kemikleri kolayca incitebilir.
Osteoporoz yüzünden ufak bir düşüşte bile kalça kemiği kırılması olayı özellikle 50 yaş üstü kadınlarda sık görülen, tehlikeli bir durumdur. Bu nedenle kadınların ilerleyen yaşlarında düşmeye karşı çok dikkatli olmaları gerekir.

Osteoporozun şiddetini azaltmak mümkün olabilir!
Osteoporoza karşı genç yaşta önlem almak, ileriki yaşlarda tedavi etmekten hem daha kolaydır hem de daha iyi sonuç vermektedir.
Kemik yoğunlukları 30 yaşına kadar artabilecek olan kadınların, orta yaşa güçlü kemikler ile girmeleri durumunda, osteoporoza yakalanma olasılıkları azalır, yakalansalar da şiddetli olmayabilir. Gençlikte alınacak önlemler ise doğru beslenmek ve spor yapmaktır.
Azami kemik kitlesi (en yüksek düzeydeki kemik kitlesi) ileri yaşlardaki kemik kitlesinin belirleyici öğeleri arasında en önemli etkenler arasındadır. Azami kemik kitlesinin artması, osteoporoz nedeniyle zarar görme olasılığının azalması demektir. Ancak, kalıtımsal etkenler kemik kitlesini belirleyen en temel etkendir.
Yani, kalıtımsal etkenler kemik hacmini %80 civarında belirliyorsa, beslenme ve spor gibi yaşam biçimi de %20 belirler.

Kemik erimesi
Kemik erimesi

Beslenme

Daha önce de belirttiğimiz gibi kalsiyum, güçlü kemik yapısı için en önemli besin öğesidir. Kadınların, menopoz dönemine girene kadar günde 800-1000 mg, daha sonra 1200-1700 mg.
Kalsiyum almaları önerilmektedir. Örneğin, genç bir kadının (yağsız olmak koşuluyla) günde bir bardak süt içmesi, bir kâse yoğurt ve bir dilim peynir yemesi sağlıklı bir çözümdür. Kalsiyum içeren sebze ve meyveleri de günlük beslenmeye katmak bu açıdan zorunludur. Bu miktarların menopoz döneminin ilk yıllarında artırılması önemlidir.
Kalsiyum konusunda unutulmaması gereken nokta, kalsiyumun emilmesi için D vitamini ile birlikte alınması gerektiğidir. Aksi takdirde, vücuttan atılacağı için hiçbir yararı olmaz. Ayrıca, östrojen hormonunun da önemli bir rolü vardır. Hormon, kemik dokusunda bir ağ oluşturur.
Kalsiyum bu ağ tabakasına yerleşir. Dolayısıyla, hormon eksik olunca kalsiyumun tek başına alınması pek yararlı olmaz.

Spor

Yürüme, koşma, tenis gibi kemikler üzerine baskı yapan sporlar, kemiklerin güçlenmesine yardım eder. Spor kemiklerin büyümesini ve mevcut kemik yoğunluğunun artmasını sağlar. Bu nedenle spor, özellikle menopozla birlikte gelen osteoporoz riskini azaltmak için iyi bir savunma yöntemi olabilir. Bu bulgular henüz kesinlik kazanmamış olmakla birlikte, doğrulukları, çoğu bilimsel çevrelerde hararetle savunulmaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu

Reklam Engelleyici Algılandı

Lütfen reklam engelleme eklentisini kapatın. Emeğe saygı lütfen..